به گزارش معین نیوز به نقل از ایرنا، این اجلاس دیروز با حضور جمعی از مقامات و فعالان اقتصادی ۲ کشور در سالن ابتهاج منطقه آزاد انزلی برگزار شد و علاوه بر استاندار گیلان، معاون وزیر صمت و رئیس سازمان توسعه تجارت ایران در آن حضور داشتند.

سهم ایران از تجارت ۳۰۰ میلیارد دلاری روسیه ناچیز است

محمد علی دهقان دهنوی معاون وزیر صمت و رئیس کل سازمان توسعه تجارت ایران در این اجلاس خواستار افزایش سهم ایران از بازار روسیه شد و افزود: این کشور سالانه حدود ۳۰۰ میلیارد دلار از کشورهای مختلف جهان واردات دارد و با وجود پیشرفت‌های صورت گرفته، سهم ایران از این بازار بزرگ همچنان ناچیز است.

وی اظهار کرد: توسعه همکاری‌های اقتصادی و تجاری با روسیه از برنامه‌هایی است که طی سال‌های گذشته دنبال شده و یکی از مهم‌ترین اقدامات در این مسیر، اجرای موافقت‌نامه تجارت آزاد ایران با اتحادیه اقتصادی اوراسیا بوده است.

وی افزود: این موافقت‌نامه از اردیبهشت ۱۴۰۴ اجرایی شده و بر اساس آن، تعرفه ۸۷ درصد کالاها در تجارت ایران با پنج کشور عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا که روسیه بزرگ‌ترین آنهاست، به صفر رسیده است.

معاون وزیر صمت ادامه داد: صفر شدن تعرفه‌ها برای تجار ایرانی یک مزیت و قدرت رقابتی ایجاد کرده و صادرکنندگان کشور می‌توانند با استفاده از این فرصت، در بازار کشورهای عضو اتحادیه اوراسیا نسبت به رقبای خود یک گام جلوتر باشند.

وی تاکید کرد: همگرایی اقتصادی و تجاری با کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا باید ادامه یابد و لازم است با استفاده بهینه از این فرصت، همه فعالان اقتصادی و ظرفیت‌های موجود کشور برای افزایش سهم ایران از بازار روسیه پای کار بیایند.

رئیس کل سازمان توسعه تجارت ایران با اشاره به ظرفیت‌های موجود برای توسعه صادرات به روسیه گفت: بر اساس بررسی‌های انجام شده بیش از ۵۰ میلیارد دلار از واردات روسیه با کالاهایی که ایران امکان صادرات آن را دارد، هم‌پوشانی دارد و فعال‌سازی این ظرفیت می‌تواند صادرات ایران به این کشور را از یک تا ۲ میلیارد دلار فعلی به ۱۰ یا حتی ۲۰ میلیارد دلار افزایش دهد.

آمادگی گیلان برای توسعه تجارت و تقویت مبادلات اقتصادی ایران و روسیه

هادی حق‌شناس استاندار گیلان با اشاره به ظرفیت‌های گسترده حمل‌ونقل دریایی، ریلی، زمینی و هوایی استان اظهار کرد: گیلان آماده استفاده از این ظرفیت‌ها برای توسعه تجارت و کاهش هزینه جابه‌جایی کالا و تقویت مبادلات اقتصادی کشور است و فلسفه برگزاری این اجلاس، توجه بیشتر به امکانات و زیرساخت‌هایی است که دولت در شمال کشور ایجاد کرده و لازم است بخش خصوصی نیز در حوزه نرم‌افزاری و استفاده از این ظرفیت‌ها فعال‌تر شود.

وی افزود: فرآیندهای گمرکی، راه‌آهن، سازمان بنادر، منطقه آزاد و سایر دستگاه‌های مرتبط با تجارت با وجود برخی مشکلات در حال انجام است و افزایش مطالبه‌گری بخش خصوصی می‌تواند به استفاده بیشتر از این امکانات منجر شود.

استاندار گیلان با اشاره به ظرفیت‌های مرزی استان اظهار کرد: گیلان از مرز دریایی، ریلی، زمینی و هوایی برخوردار است و تکمیل راه‌آهن رشت ـ آستارا می‌تواند این ظرفیت‌ها را در خدمت توسعه حمل‌ونقل و تجارت کشور قرار دهد.

حق شناس در ادامه با اشاره به توسعه زیرساخت‌های حمل‌ونقل و بنادر شمالی کشور طی ۲۶ سال گذشته، تصریح کرد: ظرفیت‌های ایجادشده در شمال کشور باید از تقاضای بالقوه به تقاضای موثر تبدیل شود و سهم بنادر شمالی در تجارت خارجی افزایش یابد.

وی ادامه داد: در اقتصاد دو مفهوم تقاضای بالقوه و تقاضای موثر وجود دارد؛ تقاضای بالقوه به معنای تمایل و نیاز طبیعی مردم و تقاضای موثر زمانی شکل می‌گیرد که امکان تحقق آن تقاضا فراهم شود؛ این موضوع در تجارت نیز وجود دارد.

حق‌شناس اظهار کرد: در سال ۲۰۰۰ میلادی، حدود ۲۶ سال پیش ایران، روسیه و هند در سن‌پترزبورگ تفاهم‌نامه کریدور شمال–جنوب را تنظیم کردند تا از ظرفیت‌های سه کشور برای شکل‌گیری ارتباطات تجاری استفاده شود؛ در طول این سال‌ها اتفاقات مهمی در بخش زیرساختی کشور رخ داد و ظرفیت سخت‌افزاری بنادر ایران در دریای کاسپین بیش از ۲ تا سه برابر افزایش یافته است.

وی تصریح کرد: در زمان تنظیم تفاهم‌نامه کریدور شمال–جنوب، بندر کاسپین و برخی از زیرساخت‌های کنونی وجود نداشت و اتصال ریلی به بنادر امیرآباد و کاسپین نیز ایجاد نشده بود؛ اتصال ریلی جمهوری آذربایجان به داخل خاک ایران در آستارا نیز در آن زمان وجود نداشت، در این سال‌ها دولت‌های مختلف توانستند زیرساخت‌های ریلی، جاده‌ای، بندری، فرودگاهی و پایانه‌ای را توسعه دهند.

استاندار گیلان با بیان اینکه آستارا نمونه‌ای کم‌نظیر از هم‌زمانی ظرفیت‌های حمل‌ونقل است، اظهار کرد: امروز آستارا در مقیاسی کوچک، هم مرز دریایی، هم مرز ریلی و هم مرز جاده‌ای دارد و چنین ظرفیتی برای حمل‌ونقل خارجی ظرفیتی مهم محسوب می‌شود.

حق‌شناس تصریح کرد: اکنون موضوع اصلی این است که آیا از این زیرساخت‌ها استفاده می‌شود یا خیر و فلسفه برگزاری این همایش و اجلاس استانداران را باید از همین زاویه مورد توجه قرار داد.

بیش از ۸۰ درصد تسویه‌های تجاری ایران و روسیه با ارزهای ملی است

تیمور پورحیدری مسئول راهبری توسعه صادرات ایران در آستراخان و مدیر کل صنعت، معدن و تجارت گیلان نیز بیش از ۸۰ درصد تسویه‌های تجاری ایران و روسیه با ارزهای ملی (روبل و ریال) انجام می‌شود که ظرفیت مهمی برای توسعه مبادلات دوجانبه است.

پورحیدری ادامه داد: حجم تجارت ۲ کشور در سال ۱۴۰۳ به حدود ۲ میلیارد و ۴۷۰ میلیون دلار رسید و روسیه اکنون نهمین مقصد صادراتی و هفتمین مبدأ وارداتی جمهوری اسلامی ایران است.

وی تاکید کرد: استان آستراخان به‌عنوان یکی از حوزه‌های مهم توسعه صادرات غیرنفتی کشور مورد توجه قرار گرفته و در این تقسیم کار، استان گیلان به‌عنوان استان معین و پیشران روابط اقتصادی، بازرگانی و لجستیکی جمهوری اسلامی ایران با منطقه ولگا و استان آستراخان تعیین شده است.

مسئول راهبری توسعه صادرات ایران در آستراخان تصریح کرد: هدف ما این است که از ظرفیت کریدور شمال–جنوب، به‌ویژه بنادر انزلی و کاسپین، برای توسعه صادرات محصولات کشاورزی و تولیدات صنعتی گیلان و همچنین تأمین مواد اولیه مورد نیاز کشور استفاده کنیم.

الگوهای جدید همکاری های اقتصادی طراحی شود

مصطفی طاعتی مقدم مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی به عنوان میزبان خواستار ارتقای روابط اقتصادی ایران و روسیه از سطح مذاکرات و تفاهم‌نامه‌ها به پروژه‌های عملیاتی، سرمایه‌گذاری مشترک و ایجاد زنجیره‌های جدید ارزش در ۲ سوی دریای کاسپین شد.

وی بر ایجاد زنجیره‌های جدید ارزش از حمل‌ونقل و لجستیک تا انبارداری و توزیع، ترانزیت، سرمایه‌گذاری، تولید مشترک و حضور در بازارهای ثالث تاکید کرد و افزود: دریای کاسپین و موقعیت ممتاز گیلان و آستراخان ما را در برابر یک فرصت تاریخی قرار داده است، اما این بار هدف، تکرار تجارت گذشته نیست، بلکه باید الگوهای جدیدی از همکاری اقتصادی طراحی شود.

ایران و روسیه به دنبال گسترش همکاری ها هستند

سرگئی ولادیمیرویچ آزارف سرکنسول فدراسیون روسیه در رشت نیز در این اجلاس اعلام کرد: روسیه و ایران در متنوع ترین زمینه ها تعامل تنگاتنگ و نزدیکی دارند و به دنبال گسترش هرچه بیشتر این همکاری ها هستند.

وی مباحث و موضوعات مطرح شده در این اجلاس را بسیار مفید و سازنده دانست و با اشاره به روابط دیرینه و حسن همجواری میان آستراخان و استان گیلان تاکید کرد: توافقنامه همکاری تجاری میان این دو منطقه از سال ۱۹۹۴ میلادی لازم‌الاجراست.

وی ادامه داد: بین استان‌های آستراخان روسیه و استان گیلان روابط تجاری و اقتصادی پایدار و مستحکم شکل گرفته است و محور اصلی این روابط و همکاری‌ها تجارت، لجستیک در چهارچوب کریدور بین المللی حمل و نقل شمال جنوب است از طریق این مسیر کالاها از هند و چین و سایر کشورها از راه ایران به این منطقه منتقل می‌شود.

وی ادامه داد: در منطقه آستراخان نزدیک ۱۰۰ بنگاه اقتصادی توسط نمایندگان کسب و کار استان گیلان تاسیس شده که فعال هستند.

سرکنسول فدراسیون روسیه در رشت یاد آور شد: جامعه تجاری آستراخان علاقه‌مند به گسترش روابط موجود و برقراری تماس‌های جدید با شرکای ایرانی است و طرف ایرانی نیز علاقه خود را به تقویت همکاری‌ها در حوزه‌های گوناگون ابراز کرده است.

وی با آرزوی موفقیت برای شرکت‌کنندگان در نخستین اجلاس توسعه تجارت ایران و روسیه در گیلان بیان کرد: امیدوارم این اجلاس بسیار سازنده و مفید باشد و سرکنسولگری فدراسیون روسیه در رشت نیز همه اقدامات لازم را برای حمایت از همکاری‌های دو کشور انجام خواهد داد.

آزارف با اعلام آمادگی سرکنسولگری روسیه برای حمایت از فعالان اقتصادی گیلان گفت: شنیده‌ام یک گروه تجاری قصد سفر به آستراخان را دارد و ما در خدمت این گروه و فعالان اقتصادی هستیم.

به گزارش خبرنگار ایرنا، این اجلاس ۲ پنل تخصصی نیز داشت؛ پنل نخست «بررسی چالش‌ها و موانع توسعه تجارت غیرنفتی ایران و روسیه از درگاه آستراخان» بود که در آن یوگنی للیکوف مدیر پروژه سازمان توسعه همکاری‌های تجاری روسیه NCC به صورت ویدئو کنفرانس، محمد رضا مجاهد مدیر کارخانه و مدیر بازرگانی گیلک دانه نوید، سیما غفاری عضو کمیسیون حقوقی و داوری ICC پاریس و مرکز داوری اتاق بازرگانی ایران، آرش منصف کارشناس بازرگانی ایران رادیاتور، مرتضی کارگر مدیرعامل شرکت بازرگانی پترواکسیر کیش، علی چاغروند دبیر کل و معاون کسب و کار اتاق بازرگانی ایرانی و معاون بازرگانی شرکت بازرگانی پتروشیمی و سامان نظری رئیس اتاق بازرگانی صنایع، معادن و کشاورزی استان گیلان موضوعات مرتبط با توسعه همکاری‌های تجاری و رفع موانع پیش‌روی فعالان اقتصادی را مورد بحث و تبادل نظر قرار دادند.

پنل دوم با موضوع «از موانع تا راهکار؛ نقش دستگاه‌های اجرایی در تسهیل تجارت ایران و روسیه و بررسی چگونگی ورود به بازارهای روسیه و اوراسیا از درگاه آستراخان» نیز با حضور مهدی بابائی مدیرکل دفتر آسیای میانه، قفقاز و روسیه سازمان توسعه تجارت ایران، محبوبه مطلبی معاون اداره تخصیص ارز بانک مرکزی جمهوری اسلانی ایران، حسین یونسی مدیرکل بنادر و دریانوردی گیلان و مدیر منطقه ویژه اقتصادی بندر آستارا، اسفندیار شاه منصوری معاون توسعه اقتصادی و سرمایه گذاری دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد تجاری- صنعتی و ویژه اقتصادی، بهزاد باباخانی مدیرعامل شرکت خدمات حمایتی کشاورزی، محمودرضا طاهری معاون ارزیابی انطباق صنایع فلزی، خدمات و انرژی سازمان ملی استاندارد و فاطمه اعتماد مقدم مشاور رئیس کل و مدیر دفتر همکاری های بین المللی گمرک ایران برگزار شد.

زیرساخت های تجاری باید تقویت شود

اسفندیار شاه‌منصوری معاون توسعه اقتصادی و سرمایه‌گذاری دبیرخانه شورایعالی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی با تأکید بر نقش مناطق آزاد در دیپلماسی اقتصادی کشور، تقویت زیرساخت‌های نوین تجاری و بهره‌گیری هوشمندانه از پیمان‌های منطقه‌ای را لازمه توسعه تعاملات اقتصادی با فدراسیون روسیه دانست.

وی با تبیین جایگاه راهبردی مناطق آزاد در توسعه تجارت خارجی اظهار کرد: مناطق آزاد کشور به عنوان پیشران‌های دیپلماسی اقتصادی، نقشی محوری در اتصال فعالان اقتصادی ایران به بازارهای منطقه‌ای ایفا می‌کنند و بسترساز تسهیل فرآیندهای تجاری، افزایش صادرات و جذب سرمایه‌گذاری‌های خارجی هستند.

شاه‌منصوری با تاکید بر ضرورت گذار از شیوه‌های سنتی تجارت و حرکت به سمت سازوکارهای حرفه‌ای، افزود: توسعه و تقویت شرکت‌های مدیریت صادرات (EMC) به عنوان بازوان تخصصی، گامی کلیدی در سازماندهی ظرفیت‌های تولیدی، هدایت صادرکنندگان و حضور هدفمند بنگاه‌های ایرانی در بازارهای جهانی است که باید در اولویت برنامه‌های عملیاتی قرار گیرد.

معاون توسعه اقتصادی و سرمایه‌گذاری دبیرخانه شورایعالی مناطق آزاد، ارتقای دانش تخصصی فعالان اقتصادی را در کنار زیرساخت‌های فیزیکی ضروری دانست و خاطرنشان کرد: بهره‌گیری از ابزارهای تحلیلی نوین بازار نظیر TradingView و استفاده از ظرفیت‌های آموزشی مرکز تجارت بین‌الملل (ITC)، قدرت تصمیم‌گیری تجار ایرانی را در شناخت بازارهای هدف افزایش داده و رقابت‌پذیری شرکت‌ها را در عرصه بین‌المللی ارتقا می‌دهد.

وی به عزم جدی برای گشایش مسیرهای جدید تجاری میان ایران و روسیه اشاره کرد و افزود: تسهیل تجارت، کاهش موانع اجرایی و ایجاد بسترهای پایدار برای همکاری‌های تجاری میان دو کشور از اولویت‌های مهم است و مناطق آزاد کشور با برخورداری از مزیت‌های قانونی، موقعیت جغرافیایی کم‌نظیر و زیرساخت‌های اقتصادی، آمادگی دارند تا به کانون‌های اصلی توسعه تجارت منطقه‌ای و تحقق اهداف دیپلماسی اقتصادی جمهوری اسلامی ایران تبدیل شوند.

تاکید بر توسعه تبادلات الکترونیکی اطلاعات گمرکی

فاطمه اعتمادمقدم مشاور رئیس‌کل و مدیرکل دفتر همکاری‌های بین‌الملل گمرک ایران نیز در پنل تخصصی اجلاس توسعه و تسهیل تجارت بین ایران و روسیه بر توسعه تبادل الکترونیکی اطلاعات گمرکی برای تسهیل تجارت دو کشور تأکید کرد.

وی با اشاره به اجرای طرح مدیریت هماهنگ مرزی (CBM) در مرزهای ایران گفت: این طرح با هدف هماهنگی میان دستگاه‌های کنترل‌کننده مرزی، حذف کنترل‌های موازی، تبادل داده، تقویت مدیریت ریسک و کاهش مداخلات انسانی در فرآیندها دنبال می‌شود.

اعتمادمقدم همچنین ایجاد پنجره واحد تجاری الکترونیکی مشترک میان ایران و روسیه را پیشنهاد کرد و گفت پس از نهایی‌شدن تبادل اطلاعات گمرکی، این موضوع با مشارکت دستگاه‌های مرتبط می‌تواند در راستای کاهش زمان و هزینه تجارت میان دو کشور مورد بررسی قرار گیرد.